Category: Bilim – Sağlık

Düşmandan Dost Olur mu?

Düşmandan Dost Olur mu?

Hepimiz çocukluk çağından beri, plastiklerin doğaya zararı hakkında az çok bilgi sahibi olmuşuzdur. Bu bilgilerden en yaygını da plastik atıkların yaklaşık 300 yıl içerisinde toprağa karıştığı ve bu süreçte ekosisteme, canlı organizmalara olumsuz etkiler yarattığıdır. Peki, sebebini biliyor muyuz? Neden plastikler doğada çok uzun bir süre boyunca çözünmüyor? Çözünmediğinde, etkileri neler? Ekosisteme zarar vermemek adına […]

Read More

DEHB’nin Farkında mısın? – 3

DEHB’nin Farkında mısın? – 3

Seni dinlemediğimi zannediyor olabilirsin, ilgimin bir başka yerde olduğunu düşünebilir, her an kalkıp gitme isteğimi sezebilirsin. Bu yüzden benden uzaklaşabilir hatta beni dışlayabilirsin. Benimse tek bilmek istediğim, DEHB’den ne kadar haberdarsın? Çoğu zaman fark edilmiyor olsa da hatta psikiyatrik bir rahatsızlık olmanın yanında, keyfi bir tutum olarak atfedilse bile DEHB, özellikle çocukların ve ergenlerin zihinsel […]

Read More

Anksiyetenin Farkında mısın? – 2

Anksiyetenin Farkında mısın? – 2

Farkında olduğumuzu sandığımız bu kavramı pek çoğumuz belki de yanlış anlıyoruz. Oysa kulaktan dolma bilgiler ve alelâde söylemlerle dilimizde volta atan bu sözcüğü gerçekten kavramak, toplumun %18’ini kapsayan ve oranca giderek artan bir ruhsal bozukluk adına farkındalık oluşturmak için oldukça önemli. Dilimize Fransızcadan geçen anksiyete; kaygı, endişe anlamlarına gelir. Hayatta kalmada oldukça etkili olan bu […]

Read More

Mikroalemden makroaleme: Schrödinger’in Kedisi

Mikroalemden makroaleme: Schrödinger’in Kedisi

“Bir bilim insanı keşfettiği bir bulguyu, bu konu hakkında hiçbir şey bilmeyen birine açıklayabildiği sürece bilim insanıdır.” Kimin söylediğini anımsayamadığım bu söze geçtiğimiz günlerde sosyal medyada karşılaştım. Son derece katıldığım bir söz olmasıyla beraber, birkaç deneyi de çağrıştırdı. Bu yazıda en bilindik ve basit deneylerden biri olan Schrödinger’in Kedisi adlı deneyden bahsedeceğim. Avusturyalı fizikçi Erwin […]

Read More

Anons edilmiş bir ölüme gün saymak: SMA

Anons edilmiş bir ölüme gün saymak: SMA

Çoğumuzun sosyal medya platformları üzerinde karşılaştığı SMA hastalığı, özellikle  “75 milyon TL SMA hastası çocuklara” kampanyası sayesinde ocak ayının başlarında görünürlük kazanmıştı. Ancak ocak ayının sonunu bile göremeden ülke gündeminden hızla düşen SMA hastalığı eskisi gibi sadece çocuğu SMA hastası olan ailelerin manşetinde kalabilmişti. SMA hastalığı nedir? SMA (Spinal Muskuler Atrofi) bir kas hastalığıdır. Türkiye’de […]

Read More

Disleksinin farkında mısın? – 1

Disleksinin farkında mısın? – 1

Yazımıza 2017 yılında, Türkiye Disleksili Çocuklar Vakfı Başkanı Toker’in şu sözleri ile giriş yapalım: “Türkiye’deki disleksili çocuk sayısı 120 binin üzerinde.” Dört sene öncesinde ülkemizde bu denli disleksili bireyin varlığından söz edilmişken, bu oranın artmadığını düşünmek hayalperestliğin de ötesinde olacaktır. Peki biz 2021’de özgül öğrenme güçlüklerinden biri olan disleksinin tanımını, belirtilerini, tedavisini, nedenlerini ne kadar […]

Read More

Neden pembe renk kız çocuklarına, mavi renk erkek çocuklarına bahşedilmiştir?

Neden pembe renk kız çocuklarına, mavi renk erkek çocuklarına bahşedilmiştir?

18. yüzyılda ve öncesinde çocuklar arasında kıyafetin şekli, rengi ve kalıbı arasında hiçbir fark gözetilmiyordu. Bir ailenin hem kız hem erkek çocuğu varsa, ikisi için de bir ayrım söz konusu değildi ve büyük kardeşten kalan kıyafetler, küçük kardeş için rahatlıkla tekrar tekrar kullanılabiliyordu. Tekstil endüstrisinin henüz gelişmediği yüzyıllarda, çocuklar beyaz kıyafet giymekteydi. Bu aynı zamanda […]

Read More

2020’nin arkasında bıraktığı enkaz: Sağlık sistemi

2020’nin arkasında bıraktığı enkaz: Sağlık sistemi

Covid-19 salgınının Türkiye’de başladığı, Sağlık Bakanlığı tarafından ilan edildiği Mart 2020’den itibaren sağlık sistemi büyük bir savaş vermeye başladı. Sağlık Bakanlığı ilk vakayı 10 Mart’ta, ilk ölümü 15 Mart’ta açıkladı. Ardından gelen “görece” tedbirler silsilesi başarıya ulaşamadı; salgın krize dönüştü, fatura yurttaşa çıkmış oldu. Neoliberal politikaların bir sonucu olarak 2020 arkasında büyük bir enkaz bıraktı: […]

Read More

Bilimden gelen bir koruyucu: Aşı

Bilimden gelen bir koruyucu: Aşı

Bağışıklık Bağışıklık ya da immünite, kendine ait olanı tanıma ve tolere etme, kendisinden farklı ve kendisine zarar verecek olanı tanıyıp reddetme kapasitesi ile donatılmış bir biyolojik sistem olarak tanımlanabilir. Bağışıklık sistemi ise, organizmayı hastalık oluşturabilecek çeşitli etkenlere karşı koruyan ve onları ortadan kaldırmaya çalışan işlemlerin toplamıdır. Bağışıklık sisteminin ilk görevi, yabancı maddelerin vücuda girmesini önlemek, […]

Read More